Sneren

Mr X, over wie ik gisteren nog schreef, is dus Dick de Cloe – zo meldde de Goudsche Courant vandaag. Was waarnemer in Vlist, is waarnemer in Schoonhoven. Vanaf 1 oktober is hij beschikbaar en komt hij, misschien, naar Ouderkerk – Franssen volente. Volgende week donderdag komt de Commissaris van de Koningin naar Ouderkerk om met de fractievoorzitters over het post-Hermans tijdperk te praten. De Commissaris heeft de reputatie zich weinig gelegen te laten liggen aan de wensen van de raad, dus ik ben benieuwd hoe hij het gesprek gaat inzetten.
Nog even dit: zoals verwacht word ik vandaag uitgebreid geciteerd in de krant, bijvoorbeeld zo: "Bovendien is De Cloe een van de uitvinders van het dualisme en daar hebben we in de afgelopen tijd nu niet zo enorm veel goede ervaringen mee gehad", sneert Mudde richting vertrekkend burgemeester Hermans.
Tja, het citaat is feitelijk juist, maar dat ik zou ‘sneren’ richting Hermans komt toch echt voor rekening van de journalist. Als ik al ‘gesneerd’ (mooi woord trouwens) zou hebben, dan is dat richting het hele college dat, zoals ik wel vaker heb betoogd, weinig kaas heeft gegeten van de dualistische werkwijze.

Carrousel

De namencarrousel begint te draaien. Vandaag gebeld door de Goudsche Courant met de vraag: ‘Wat denk je, zou X (noemt naam) een goede zijn voor Ouderkerk?’
Wat moet ik nou met zo’n vraag? Het hoort bij het ritueel van de pers om, wanneer ergens een burgemeester vertrekt, te gaan speculeren over zijn of haar opvolging. De vraag is, of je daar als raadslid in mee moet gaan. Eigenlijk vind ik van niet. De Commissaris van de Koningin, Jan Franssen, is aan zet, het is zijn verantwoordelijkheid om te voorzien in een burgemeester voor Ouderkerk. Aan de andere kant: als een journalist mij iets vraagt, dan vind ik ook dat ik moet reageren. Dus mijn antwoord was: ja, X zou een heel goede zijn. Hij is eerder waarnemer geweest in twee gemeenten, kent de problemen van dit gebied én hij is over een paar weken beschikbaar. Bovendien is X een van de uitvinders van het dualisme en weet hij als weinig anderen hoe college en raad zich in dat systeem behoren te gedragen. Daar hebben we in Ouderkerk wel behoefte aan. Dus als ik Franssen was, zei ik tegen de GC-journalist, zou ik niet lang hoeven na te denken over de waarneming in Ouderkerk.
Maar ik bén Franssen niet, en ik heb geen overzicht van alle rondlopende burgemeesters die ook in aanmerking komen voor een waarneming. Dus ik doe niet mee aan speculeren, behalve misschien aan de borreltafel. Ik zal dan ook niet als eerste namen gaan noemen. Maar reageren op een naam, dat is wat anders. Enfin, u leest het zelf maar in de Goudsche Courant.
Overigens blijf ik van mening dat er straks, na een periode van waarneming, wel een volwaardige burgemeester moet komen.

Uitgekleed

Deze week met fractiegenoten Leen van Winden en Ralph Brieskorn met de benen op tafel de politieke actualiteit doorgenomen – en vakantie-ervaringen uitgewisseld natuurlijk. Het kon wel eens een hete herfst worden, was de conclusie. Neem alleen maar de vervulling van de bugemeestersvacature. Zo lang er geen vervanger is, neemt loco-burgemeester Leo Barth de honneurs waar. Dat betekent feitelijk dat hij alleen de dienst uitmaakt, want hij heeft steeds meer portefeuilles naar zich toe getrokken en is nu een superwethouder, terwijl zijn collega Gerda van Adrichem – toch afkomstig van de grootste partij de VVD – haar takenpakket uitgekleed ziet worden. Ga maar na: woningbouw is een VROM-onderwerp, dus voor Van Adrichem, maar Barth voert het woord over grote projecten als Geer en Zijde en Sportlaan. De discussie over het multifunctioneel gebouw in Gouderak, een onderwerp voor Welzijn en Onderwijs (portefeuille van Van Adrichem), is omgebogen tot een financiële discussie en dus een onderwerp voor Barth. En nu heeft hij ook nog de Zellingwijk overgenomen. Wethouder van Adrichem gaat alleen nog over de lantaarnpalen en de wipkippen, constateerden wij met spijt. De macht concentreert zich in één persoon, een ontwikkeling die de raad een halt moet toeroepen. Als ik fractievoorzitter van de grootste partij in de gemeenteraad was, liet ik niet zo met mijn wethouder sollen, dualisme of niet.
Andere vraag die de komende weken beantwoord moet worden: wat heeft het college gedaan om het multifunctioneel gebouw in Gouderak van de grond te krijgen. Is het reces goed benut of hebben ambtenaren en wethouders twee maanden lang niet gewerkt? En hoe staat het met de woningbouw in het plan Sportlaan in Ouderkerk aan den IJssel, een dossier waarin bewoners en college elkaar in de gordijnen hebben gejaagd? Hetzelfde lijkt te gaan gebeuren in Tuindorp, waar de bewoners ook geconfronteerd zijn met een bouwplan dat op het eerste gezicht weinig rekening houdt met hun belangen. Wanneer komt het college op voor zijn inwoners in plaats van dat het carte blanche geeft aan aannemer Van Erk, die ongehinderd plannen mag blijven maken en veranderen zonder dat iemand hem terugfluit? Ik heb de uitkomsten van het burgertevredenheidsonderzoek niet nodig om te weten dat het vertrouwen van de Ouderkerk in de gemeente tot onder het vriespunt is gedaald. Die signalen worden met de regelmaat van de klok afgegeven. Maar als ik ze hoor, en mijn fractiegenoten horen ze, en Leen van der Vlist hoorde ze, waarom hoort Leo Barth ze dan niet? Het wordt hoog tijd dat hij zijn antenne op de Ouderkerkse samenleving richt in plaats van op een aannemer uit Bergambacht.

Krap

De raadzaal is opnieuw ingericht. Dat werd ook tijd, want nog afgezien van het feit dat de stoelen erg ongemakkelijk waren en de geluidsinstallatie het vaker niet dan wel deed, zag het er ook niet uit. Een opknapbeurt was geen overbodige luxe. Behalve voor vergaderingen wordt de zaal ook gebruikt voor het sluiten van huwelijken, dus een beetje representatief mag ’ie best zijn.
Ik heb de ‘nieuwe’ zaal nog niet gezien, maar zag wel een mailtje voorbijkomen van de griffier, gericht aan de ambtenaar die uiteindelijk de supervisie over de inrichting had. En van dat mailtje werd ik niet vrolijk: er is geen beenruimte meer, de stoelen passen niet achter de tafel, er is geen ruimte om de vergaderstukken neer te leggen, de armleuningen zijn te laag, de raadzetels kunnen niet flexibel worden neergezet (er is geen rekening gehouden met verschuivingen na verkiezingen).
Waar hebben we dan steken laten vallen? De raad heeft zich op hoofdlijnen met de keuze voor het meubilair bemoeid: kleurstelling en prijs, dat was het wel zo ongeveer. Meer moet je ook niet willen, voor je het weet discussiëren we over de kleur van het wc-papier in het gemeentehuis. Maar mag je dan alsjeblieft verwachten dat er wel rekening wordt gehouden met de gebruikers van de raadzaal?
Ach, misschien valt het wel mee, maar ik ken de griffier niet als iemand die graag overdrijft. Maandagavond mag ik voor het eerst aan de nieuwe vergadertafel aanschuiven. Daarna zal ik u mijn definitieve oordeel geven.

Helden

De LPF vindt dat de in Irak omgekomen militair moet worden onderscheiden met het Bronzen Kruis dan wel het Kruis van Verdienste. In het Reformatorisch Dagblad (ja, ook die lees ik wel eens) zegt Mat Herben: 'In een tijd dat Nederland aan de tv is gekluisterd voor de Olympische Spelen, zien we wie onze échte nationale helden zijn die als geen ander recht hebben op een medaille.' En de pizzabezorger die op een drukke kruising wordt doodgereden dan? Of de kraandrijver die omkomt bij een ongeluk? De visser die overboord slaat en verdrinkt? De verpleegkundige die besmet raakt met HIV en later sterft? Leraren, burgemeesters, wegwerkers, glazenwassers en boomchirurgen – ze kunnen worden neergeschoten, bedreigd, overreden, of ze kunnen doodvallen. Welk beroep is zonder risico’s? Krijgen zij van Mat Herben ook een medaille als zij omkomen tijdens hun werk? Wat zijn de verdiensten van ‘onze jongens’ in Irak eigenlijk? Dat Nederland steeds vaker wordt genoemd als doelwit van terroristen? Vanmorgen schreef de historicus Thomas von der Dunk in de Volkskrant dat onze ministers nog zullen berouwen dat zij niet, zoals Chirac en Schröder, eenduidig ‘nee’ hebben durven zeggen tegen het onbezonnen avontuur van de VS in Irak: ‘Anders dan straks het Nederlandse volk Balkenende, zullen het Franse en Duitse volk hun regeringsleiders eeuwig dankbaar zijn.’ Laten wij voorlopig de Nederlandse sporters in Athene maar dankbaar zijn voor de vele mooie momenten die deze helden ons bezorgen. Vanavond de halve finales van de 100 meter vrije slag. Ik zal weer voor de buis zitten, en tijdens de journaals wegzappen naar de BBC omdat ik niets wil missen. Even geen Irak voor mij. En ook geen Ouderkerk overigens – mijn eerste vergadering is pas na de sluitingsceremonie.

Zwembad

Links en rechts van de toegangsweg naar het zwembad in Gouderak liggen bergen zwarte aarde. Bedoeld, zo wist het zwembadpersoneel mij te vertellen, om straks, als het zwemseizoen is afgelopen, het gebied rond het zwembad op de schop te nemen. Maar dat is pas over een week of drie, vier. De vraag is nu: waarom dan nu al die grond daar gestort? Hadden ze – en ik vermoed dat de gemeente de opdrachtgever is – daar nou niet even mee kunnen wachten tot het werk écht moest beginnen? Er schijnt ook helemaal geen overleg met het zwembad te zijn geweest. En zo kon het gebeuren dat op de warmste dag van het jaar grote tractoren af en aan reden om bij het zwembad grond te storten, zich niet bekommerend om de bezoekers (veelal kinderen!) die de toegangsweg door de machines geblokkeerd zagen. Hoezo communicatie? De toegangsweg mag dan formeel niet bij het zwembad horen, het zwembad was toch zeker belanghebbende en met belanghebbenden hoor je overleg te voeren.
Over het zwembad gesproken: een ambulance wist een paar weken terug de weg naar het zwembad niet te vinden. De chauffeur volgde keurig de bordjes, maar die leidden naar een smal bruggetje waar een auto met geen mogelijkheid overheen kan. Een jongen moest voor de ambulance uit rennen om de juiste weg te wijzen. Een rampenoefening in het zwembad zou een aardig idee zijn. Dan weten de hulpdiensten het in de toekomst misschien beter te vinden.

Niks nieuws

"De afgelopen anderhalf jaar hebben we keer op keer gemerkt dat het college een steeds eigenstandiger koers vaart als het gaat om het uitvoeren van wensen van de raad en het informeren van de raad. Meerdere keren is de raad bij cruciale besluiten te laat geïnformeerd, en ook heeft de raad verschillende keren te weinig tijd gekregen voor een gedegen voorbereiding op de besluitvorming. Het college spreekt dan wel in zijn beleidsprogramma over ‘Het vertrouwen waarmaken’, maar voor ons is het veel meer ‘Het vertrouwen beschamen’. De PvdA vindt het dan ook moeilijk om het college dit vertrouwen te geven. In zijn beleidsplan schreef het college dat de ervaring met en attitude van wethouders door de raad moet worden getoetst. Welnu, van de PvdA krijgen beide wethouders een dikke onvoldoende. (…)
Met het IQ van de wethouder (bedoeld wordt Leo Barth, lm) zit het wel snor, aan het EQ moet nog hard worden gewerkt. Let wel: we hebben het hier over attitude! Een positieve attitude is van groot belang voor het herstellen van het vertrouwen van de burger in de gemeentebestuur. (…)
Het had haar (de burgemeester, lm) gepast zich nu, tussen de sollicitaties door, wat terughoudender op te stellen. In plaats daarvan geeft zij een interview aan Binnenlands Bestuur waarin zij het gemeentebestuur te kijk zet. Een aantal van ons voelt zich toch persoonlijk aangesproken door het verwijt dat het niveau van het bestuur in Ouderkerk nog minder was dan dat van een amateurvoetbalclub. Met dat soort opmerkingen creëer je geen vertrouwen, maar ben je contraproductief bezig. Het zou de burgemeester sieren zich wat bescheidener op te stellen, gezien ook de positie waarin zij zichzelf met haar ambities heeft gemanoeuvreerd. Wij zouden graag hebben vastgesteld dat zij ook echt ónze voorzitter was (van de raad, lm). Helaas moeten wij constateren dat zij zich meer en meer profileert als voorzitter van het college, ook al gelet op de manier waarop zij tijdens raadsvergaderingen de wethouders in bescherming neemt. Dat behoren zij zélf te doen. Zij mag van ons alle dagen van maand voorzitter van het college zijn, behalve op die ene donderdagavond dat wij vergaderen. (…)
Tot nu toe hebben we ongelooflijk veel tijd moeten investeren in het intern discussiëren over ons eigen functioneren. Navelstaarderij van de bovenste plank, en daar wilden we toch juist vanaf. Er is een budget van 20.000 euro beschikbaar voor activiteiten van de raad in het kader van het dualisme. Wij stellen voor dit bedrag per direct beschikbaar te stellen aan de fracties, verdeeld op basis van het aantal gehaalde stemmen bij de raadsverkiezingen, zodat zij inderdaad ook financieel wat meer armslag krijgen om de burger bij het bestuur te betrekken. We willen een actieve democratie, dan moeten we daar ook wat moeite voor doen. (…)"
(Uit de algemene beschouwingen van de PvdA, uitgesproken in de gemeenteraadsvergadering van 13 november 2003)

Interview

Oeps! De burgemeester had zich vast een leuker afscheid van Ouderkerk voorgesteld. Maar met zijn interview vandaag in de Goudsche Courant zet (ex-)CDA-collega Leen van der Vlist wel erg de toon voor het politieke klimaat van de komende weken. ‘Deze burgemeester heeft de raad gekleineerd’, luidt de kop. En verderop: ‘Ik vond haar voor deze functie vanuit democratisch oogpunt totaal ongeschikt’, en: ‘Ik heb me nog het meest gestoord aan de nogal autistische indruk die zij maakte’. Die woorden zullen ook in Ridderkerk met gefronste wenkbrauwen worden gelezen. Moeten we ze afdoen als het natrappen van een gefrustreerd raadslid? Ik dacht het niet, ik ken Leen als een heel serieus en intelligent mens die goed nadenkt over wat hij zegt – en als iemand die van zijn hart geen moordkuil maakt. Dat deed hij ook niet tijdens raadsvergaderingen, ik herinner me zijn harde toon bij de laatste algemene beschouwingen. Voor het college kan dit dus niet als een verrassing komen, maar het heeft niets met de signalen gedaan. Toch autistisch? Als je geen antenne hebt voor dit soort uitingen van onvrede, dan hoor je niet aan die kant van de bestuurlijke tafel te zitten. Dat geldt wat mij betreft overigens niet alleen voor de burgemeester, maar ook voor de wethouders. De burgemeester zal het interview schouderophalend afdoen, zij gaat toch weg. Maar de wethouders, zij moeten met deze raad verder. Ik ben reuze benieuwd hoe de andere coalitiepartijen gaan reageren op de politieke crisis – zo mag je het opstappen van een fractievoorzitter toch wel noemen. Gaan zij hun wethouders vertellen dat het zo echt niet langer kan? En zullen die wethouders dat dan accepteren? Ik kan haast niet wachten tot de volgende raadsvergadering.

Contract

Als lokaal politicus moet je op de hoogte blijven van het nieuws, dus worstelde ik me na mijn vakantie door drie weken Goudsche Courant heen. Het enige opzienbarende was de reddingsactie van een Gouderakse die een peuter van de verdrinkingsdood heeft gered. Politiek van geen enkele betekenis, maar wat een verademing dat er nog mensen zijn die niet langs de kant blijven staan als iemand in nood verkeert maar direct handelend optreden.
Politiek wél interessant was de brief van CDA-collegafractievoorzitter Leen van der Vlist die tussen de post zat. Hij stapt op als raadslid, en wel onmiddellijk. Uit frustratie omdat de raad door het college niet serieus wordt genomen, omdat hij te veel tijd en energie kwijt is aan bijeenkomsten die geen enkel rendement opleveren. Precies de argumenten die de PvdA ook bij herhaling heeft aangevoerd maar die stelselmatig door het college worden genegeerd. Dit college is een schande voor de lokale politiek, toont geen enkel respect voor de gemeenteraad en vergeet dat de raad het hoogste orgaan is van de gemeente, niet het college. Dat moet uitvoeren wat de raad wil, niet andersom. Misschien kan een nieuwe burgemeester dat bij de wethouders van SGP en VVD wel duidelijk maken, het is Jon Hermans in ieder geval niet gelukt – als zij het al heeft geprobeerd.
Terecht ook dat Leen in zijn brief aangeeft dat burgers en bedrijven de gemeente steeds meer als een sta-in-de-weg gaan beschouwen in plaats van als een instantie die er voor hen zou moeten zijn. Het is waar, de manier waarop het college communiceert – of eigenlijk: niet communiceert - met de Ouderkerkers is daar keer op keer een bewijs van.
Ik vind het jammer dat Leen vertrekt. Als mens en als politicus ben ik hem de afgelopen jaren steeds meer gaan waarderen. Jaja, er zíjn goede CDA’ers. Zoals ook, godzijdank, het overgebleven raadslid Remco Advocaat en Van der Vlists opvolger Hans Verkerk.
Ik deel de frustraties van mijn CDA-collega, maar ik weiger de handdoek in de ring te gooien. Wie in de raad wordt gekozen, tekent daarmee impliciet een contract met de kiezer. En dat contract heeft een looptijd van vier jaar. Ik vind het jammer dat Leen van der Vlist dat contract eenzijdig heeft opgezegd. Het CDA had er beter aan gedaan vanuit zijn positie als coalitiepartij de bestuurscultuur te veranderen, door bij de SGP en de VVD aan te dringen op een betere attitude van de wethouders die zij hebben geleverd. Misschien dat het opstappen van Leen leidt tot een schokeffect bij college en coalitiepartijen en dat het de gewenste cultuurverandering uiteindelijk toch tot stand brengt. Maar als ook nu nog alles blijft zoals het is, dan verdient dit college het niet de rit uit te zitten. Dan moet het CDA consequent zijn, uit de coalitie stappen en samen met de PvdA in de oppositie gaan. En omdat ook de VVD steeds meer en steeds openlijker kritiek heeft, is het allerminst zeker dat dit college het volhoudt tot de volgende verkiezingen in 2006.

Stoom afblazen

Zomerreces, dus deze weken niet zo veel te melden. Hoewel: vandaag kreeg ik de notulen van de BenW-vergaderingen van 6 en 8 juli onder ogen. Twee dingen vielen me op: 1) de Zellingwijk blijkt ineens onder wethouder Leo Barth te vallen en niet meer onder Gerda van Adrichem, en 2) in de onderhandelingen met transportbedrijf Verstoep over uitplaatsing van zijn bedrijf ten behoeve van een multifunctioneel gebouw moet Verstoep binnen twee weken komen met een mogelijk alternatief voor de locatie-Kattendijk (waar vroeger garagebedrijf De Waal zat), ‘daarna worden de onderhandelingen stopgezet’.
Wat het eerste betreft: ik had liever gehad dat Gerda het project Zellingwijk was blijven trekken. Zij kent de gevoelens over dit onderwerp in Gouderak, ze heeft in Gouderak haar netwerken en ik mag toch hopen dat zij ook de emotionele en sociale kanten van het onderwerp op waarde weet te schatten. Met Leo Barth aan het roer zal het weer sneller over de centjes gaan en niet over de immateriële aspecten van deze voor het dorp zo belangrijke zaak. Voor Leo Barth geldt wat Oscar Wilde ooit zei: hij weet van alles wat het kost, maar hij kent van niets de waarde.
En over het tweede: dit is natuurlijk niet de toon waarop je onderhandelingen voert. Ik heb er weinig hoop op, dat zo enig succes wordt geboekt. Een paar weken geleden hadden de fractievoorzitters en het college een achterkamertjesoverleg, waar het college eigenlijk de al een half jaar lopende discussie over het multifunctioneel gebouw nog eens dunnetjes wilde overdoen: kan de gemeente het financieel wel trekken, moeten we niet eens denken aan een andere locatie, kunnen we het gebouw niet gefaseerd neerzetten (eerst de School met de Bijbel, en dan over een jaar of wat De Kranepoort)? Allemaal vragen, die allang aan de orde zijn geweest. Mijn interpretatie is dat het college feitelijk weigert te doen wat de raad heeft opgedragen, en dat is een multifunctioneel gebouw realiseren aan de Huurmanlaan – en wel zo snel mogelijk. Enfin, op die bijeenkomst – die wat mij betreft nooit had hoeven en mogen plaatsvinden – heb ik gezegd dat als het college na de zomer niet met resultaten komt, mijn geduld op is.
Goed, dat was even wat stoom afblazen. Deze week ook de website van de PvdA bijgewerkt, onder andere met een alleraardigst artikel uit de Goudsche Courant over de bijzondere natuurwaarden van de Veerstalblokboezem. Zie het dossier ZWR op de site. Dit artikel geeft haarfijn aan waar het in de hele ZWR-discussie óók over hoort te gaan, maar waar alle Ouderkerkse partijen behalve de PvdA tot nu toe met een grote boog omheen lopen. Gouda, de provincie, Ouderkerk, ze sluiten allemaal de ogen voor wat de consequenties kunnen zijn van het tegen beter weten in vasthouden aan het dijktracé: een gang naar de rechter die met één blik op de lijst van beschermde dieren en planten die in de boezem voorkomen dit tracé naar de prullenbak zal verwijzen. Is het dan niet veel verstandiger nu al te kiezen voor de meest milieuvriendelijke variant?
Van de PvdA Gouda hoeven we geen steun te verwachten. Ik heb de nieuwe wethouder Siebe Keulen gefeliciteerd met zijn benoeming en hem meteen gevraagd of hij zich in het Goudse college ook eens sterk wil maken voor de natuur in de achtertuin van Gouda. Zijn antwoord: ‘Ik moet je teleurstellen, mijn mening over de ZWR tot nu toe is geen andere dan die van de PvdA Gouda.’ Jammer Siebe, dan moet je het zelf maar weten. See you in court!

Buurvrouw

Ridderkerk, het is voor mij terra incognita. Ik weet nog net dat het in de buurt van Rotterdam ligt en van de gemeentelijke website leer ik dat het vijf kernen heeft: Centrum, Slikkerveer, Rijsoord, Bolnes en Oostendam. Het klinkt exotisch ver weg, maar Slikkerveer ligt tegenover Krimpen aan de Lek, van de Krimpenerwaard slechts gescheiden door een rivier en er vaart nog een pontje ook. Bolnes ligt tegenover de Stormpolder in Krimpen aan den IJssel. Als de gemeente Krimpenerwaard er ooit komt, wordt Ridderkerk gewoon een buurgemeente. En wordt Jon Hermans onze buurvrouw.
Ze gaat dus weg, de burgemeester. Gisteravond belde ze, voor de Ridderkerse gemeenteraad met de aanbeveling naar buiten kwam, met de Ouderkerkse fractievoorzitters: ‘Ik heb de laatste tijd niet stilgezeten’, zei ze, en bracht het nieuws van haar succesvolle sollicitatie voorzichtig. Ik stel het buitengewoon op prijs dat ze eerst de eigen raad informeerde. En ik ben ook oprecht blij voor haar.
Maar Ridderkerk? Het heeft iets saais, iets vreselijk doorsnees. Van de website word ik niet veel wijzer. Ik zie dat Leefbaar Ridderkerk de grootste partij in de raad is, gevolgd door de PvdA. Veel Leefbaren, dat wijst op onvrede onder de burgers over de gevestigde partijen. Het is geen kleine gemeente, bijna 47.000 inwoners – een stuk groter dan Delfzijl. Een mooie springplank voor een volgende carrièrestap naar een 100.000+ gemeente: de vorige burgemeester van Ridderkerk ging naar Zoetermeer. En verder? Het gemeentewapen wordt gesierd door St. Joris die de draak verslaat. Joris was de schutspatroon van de vroegere ‘Riederkerk’ waarnaar de gemeente is vernoemd, maar tegenwoordig lijkt er weinig ridderlijks en heldhaftigs te beleven in Ridderkerk. Als randgemeente van Rotterdam zal Ridderkerk ongetwijfeld ook met een overloop van grotestadsproblemen te maken hebben. En er is een Sportlaan en een Burgemeester De Zeeuwstraat – net als in Ouderkerk aan den IJssel.
Maar Groot Nieuws komt er nooit vandaan. Ja, drie weken geleden stond in de krant dat er een reuzenpython was gevangen. Kijk, dát is in Ouderkerk nog nooit voorgekomen, daar moet je dus voor in de grote stad zijn.
Ik hoop voor Jon Hermans dat die python niet symbool staat voor een bestuurlijke slangenkuil – maar met zo veel Leefbaren in de raad vrees ik het ergste.

Heilige koe

Gisteravond was de informatiebijeenkomst van de gemeente over het ophogen en herinrichten van enkele straten in Gouderak. Anders dan voorheen krijgen de bewoners nu alle ruimte om hun zegje te doen, pas daarna gaat de gemeente aan de slag om een ontwerp te maken. Dat is natuurlijk veel beter dan vroeger, toen de gemeente al met een ontwerp kwam en de bewoners als ze geluk hadden hier en daar nog een stoeptegel mochten aanpassen. Een goede ontwikkeling dus.
Welke straat in Ouderkerk ook wordt aangepakt, altijd zal het parkeren van de heilige koe een punt van discussie zijn. Steeds weer moet die onmogelijke keuze tussen groen en blik worden gemaakt. Dat krijg je als twee, drie of zelfs vier auto’s per huishouden ‘normaal’ wordt. Welnu, dat moge volgens sommigen zo zijn, het kan niet zo zijn dat het ook ‘normaal’ wordt gevonden dat die auto’s allemaal het liefst voor de eigen voordeur worden geparkeerd. Dat is godsonmogelijk.
Een oplossing kan zijn: de introductie van de parkeervergunning. Ieder huishouden krijgt van de gemeente één parkeervergunning en één parkeerkaart voor visite. Wie een tweede of derde vergunning wil, zal daarvoor diep in de buidel moeten tasten. Een beetje vergelijkbaar met de hondenbelasting: tweede en volgende honden werden vroeger, toen de hondenbelasting in Ouderkerk nog bestond, ook zwaarder belast. Om iets te reguleren kun je burgers via hun portemonnee aanspreken, dat werkt vaak het best.
Is een parkeervergunning ongepast voor een dorp met de schaal van Gouderak of Ouderkerk aan den IJssel? Misschien, maar dan moeten we ook niet zeuren dat er meer parkeerplaatsen moeten komen en gewoon de bereidheid hebben de koe een straat verder, waar misschien wel ruimte is, te stallen. Maar als we tóch een parkeervergunning gaan invoeren, dan alsjeblieft ook gelijk weer de hondenbelasting terug. Dat is geen kwestie van hondenbaasjes-pesten, dat is een principekwestie van de vervuiler die betaalt. De opbrengst moet dan wel worden besteed aan het schoon houden van de openbare ruimte.
Schoon, groen en niet al te veel blik – zeg eens eerlijk, dat klinkt toch aantrekkelijk?

Goud

Het was een lange zit. Acht uur lang vergaderde de gemeenteraad gisteren, van zes uur ‘s avonds tot twee uur ‘s nachts. Maar het is niet voor niets geweest, want de raad zette het licht op groen voor de komst van een multifunctioneel gebouw in Gouderak. Waar het college bleef steken in getob over de mogelijke financiële consequenties – wethouder Leo Barth waarschuwde dat Ouderkerk nu weer afstevent op een artikel 12-status – , nam de raad zijn verantwoordelijkheid voor de toekomst van het dorp. Niet alleen biedt een MFGG, zoals het inmiddels in de volksmond is gaan heten, grote kansen voor de beide basisscholen, de bibliotheek en de peuterspeelzaal, de mogelijke kettingreacties zijn ook niet mis. Als de locatie van o.b.s. De Kranepoort vrij komt, kunnen daar bijvoorbeeld levensloopbestendige woningen worden gebouwd: dicht bij de winkels en de bus, een perfecte locatie. Als de praktijken van de fysiotherapeut en de huisarts daar ook kunnen worden ondergebracht zou dat helemaal mooi zijn.
Laat ik eens vooruit denken: maak dan van die woningen een hofje, met een groene binnenplaats met bankjes en een waterpartij. We moeten in ieder geval niet de fout te maken dat we ook de vrijkomende locaties weer vol gaan stoppen met beton. Dan liever een of twee lagen de lucht in, zodat ook het groen de ruimte krijgt die het verdient.
Gistermiddag sprak ik iemand van muziekvereniging Caecilia, die nieuwsgierig informeerde naar de ontwikkelingen met het MFGG. Daar kon ik toen nog niets zinnigs over zeggen, maar zij hoopte toch vurig dat zo’n gebouw er zou komen. Want de drumband heeft nu geen oefenruimte en repeteert noodgedwongen in een bedrijfskantine, halverwege de dijk. Een MFGG kan een oplossing bieden. Ik ben het daarmee eens. Het is nu, in de euforie van het ‘go’-besluit, verleidelijk te gaan filosoferen over alle nieuwe mogelijkheden. Laat ik dat niet doen. Maar één ding staat voor mij voorop. Het gebouw moet daadwerkelijk multifunctioneel worden en, als een echt openbaar gebouw, iets van de gehele dorpsgemeenschap zijn. Met, inderdaad, bijvoorbeeld oefenmogelijkheden voor de drumband. Een uitdaging voor de architect. En voor de gemeente, want die zal de ‘regie’ moeten hebben. College, de bal ligt bij u. Ga aan de slag, máák er wat van. Of, zoals mijn fractiegenoot Ralph Brieskorn vannacht na afloop van de raadsvergadering tegen wethouder Van Adrichem zei: ‘Gerda, je hebt nu goud in je handen.’

Opzoomeren

Deze week met de bewoners van ‘mijn’ wijk plezierig overleg gehad over de inrichting (en daarmee de leefhaarheid!) van de buurt. Rond de jaarwisseling wordt de wijk opgehoogd en dat is een goed moment om als bewoners eens na te denken over wat we nou precies willen, zodat we onze suggesties en ideeën bij de gemeente kunnen neerleggen. Ik zat daar niet als raadslid, maar als bewoner. Het maakte in dit geval niet uit, want ook als raadslid huldig ik het standpunt dat de gemeente moet luisteren naar de bewoners. Zij moeten immers in die omgeving wonen en dan is het niet meer dan logisch dat de gemeente daar rekening mee houdt.
Het was goed om te merken dat de bewoners (een opkomst van 20 procent, niet gek tijdens het EK voetbal…) behoorlijk op één lijn zitten: we willen een groene straat, waarin het autoverkeer ondergeschikt is aan voetgangers en fietsers. Een woonerf-status zou het mooiste zijn. Met wat creativiteit moet het ook mogelijk zijn het aantal parkeerplaatsen te vergroten en toch ook het groengehalte op te krikken. We gaan de suggesties nu opschrijven en aan de gemeente overhandigen. En dan hoop en verwacht ik dat Ouderkerk de klantgerichtheid, tegenwoordig de norm in het lokaal bestuur, hoog in het vaandel voert. Ik weet zeker dat, als de gemeente daarvoor de middelen beschikbaar stelt, de bewoners ook een stuk van het beheer van de straat op zich willen nemen. Eén bewoner kwam zelf al met de suggestie: ‘Laat de gemeente bij de entree van het dorp plantenbakken ophangen, dan verzorg ík de planten wel.’ Kijk, dát zijn de mensen die de gemeente in de armen moet sluiten. In Rotterdam worden zo hele wijken ‘opgezoomerd’. Dat moet in Ouderkerk toch ook kunnen.

Spijt

Even mijn vorige bericht aanvullen: ook in 1990 blijkt de PvdA bij verkiezingen al een keer als grootste van Ouderkerk uit de bus te zijn gekomen. Had ik natuurlijk moeten weten, want dat waren verkiezingen voor de gemeenteraad. De afstand tot de nummer 2 was toen een stuk groter. Nu scheelde het vijf stemmen met het het CDA (544 tegen 539), in 1990 was het verschil 56 stemmen: PvdA 1232, CDA 1176, SGP 1081 en VVD 1026. Maar bij gemeenteraadsverkiezingen is de opkomst ook veel hoger dan bij Europese verkiezingen. Dank aan Louwe Scheeringa van het gemeentehuis voor het opfrissen van mijn geheugen.
Iets heel anders: in Reeuwijk heeft de gemeenteraad tégen de komst van een rondweg gestemd. (Tussen haakjes: verstandig natuurlijk, tégen rondwegen stemmen. Moeten we in Ouderkerk ook doen.) Wat lees ik een dag later in de Goudsche Courant:
De meeste Reeuwijkse gemeenteraadsleden hebben er bij nader inzien spijt van dat ze afgelopen maandagavond tegen de aanleg van een nieuwe rondweg naar Reeuwijk-Dorp hebben gestemd. Als deze kwestie opnieuw aan de orde komt, dan zullen zij wel voor stemmen.
Want: staande de vergadering zou het college zó veel mist hebben opgeworpen en het oorspronkelijke voorstel op zó veel onderdelen hebben gewijzigd, dat de raad eigenlijk niet meer begreep waar het over ging. Als dit klopt (en dat moeten we nog maar zien, want de krant baseert zich op het verhaal van een wethouder en die hoort per definitie z’n mond te houden over wat de gemeenteraad eigenlijk had bedoeld), dan zou de Reeuwijkse bevolking zich onmiddellijk in een referendum moeten uitspreken voor tussentijdse verkiezingen. Zo’n raad verdient het niet te blijven zitten. ’s Avonds een vent, ’s morgens een vent. Ga niet de volgende dag jammeren over wat je de avond daarvoor hebt gedaan. Zeker niet als je nuchter en bij je volle verstand was. Ik neem aan dat het ook in Reeuwijk niet de gewoonte is van raadsleden om zich tijdens de vergadering vol te gieten.

De grootste

Jezelf kietelen is soms ook leuk. Navraag bij het gemeentehuis bevestigde wat ik al dacht: sinds 1985, toen de gemeente Ouderkerk ontstond uit de kernen Ouderkerk aan den IJssel en Gouderak, is de PvdA hier nog nooit de grootste partij geweest. Tot 10 juni 2004, verkiezingsdag voor het Europees Parlement. Goed, er was een lijst ChristenUnie-SGP die nog meer stemmen kreeg dan de PvdA, maar als je die twee los van elkaar terugbrengt tot normale proporties, dan heeft de PvdA als partij toch écht de meeste stemmen gekregen. Het scheelde maar een haar met het CDA, maar toch. Een dag dus om in de annalen bij te schrijven. Dat is bij deze gebeurd.

Europa lokaal

Wie zegt dat lokale politiek er niet toe doet bij verkiezingen voor het Europees Parlement, heeft geen gelijk. Zie het voorbeeld Schoonhoven. Van de vijf Krimpenerwaardgemeenten is Schoonhoven de enige met GroenLinks in de gemeenteraad. Nu heeft GroenLinks ook landelijk gezien gisteravond een flinke veer moeten laten, maar in de Krimpenerwaard verloor deze partij in Schoonhoven aanmerkelijk méér dan in Bergambacht, Nederlek, Ouderkerk en Vlist. De PvdA in Schoonhoven heeft daar dankbaar van geprofiteerd. Ik geloof vast en zeker dat GroenLinks in Schoonhoven dit aan zichzelf te danken heeft. Als ik zo de berichten in de krant lees over de manier waarop deze partij daar opereert, en ook kijk naar de stukjes hierover in de weblog van partijgenoot Jan Beugelaar, dan denk ik: daar maak je geen goede sier mee bij de kiezer. En dus rekent die kiezer bij de eerste de beste mogelijkheid die zich voordoet af met die partij – anders kan ik de uitslag van Schoonhoven niet interpreteren. Jammer voor GroenLinks, want het is een sympathieke partij.
En in Ouderkerk? Ik kan alleen maar tevreden zijn over het verkiezingsresultaat. Het is grappig om te zien wat er gebeurt als de opkomst eens hoger is dan anders: de SGP/ChristenUnie krijgt dan direct forse klappen. Dat deze combinatie in Ouderkerk nog altijd bij Europese verkiezingen het best scoort, heeft alleen maar te maken met het trouwe stemgedrag van de achterban. Het is bekend dat een lage opkomst slecht is voor de PvdA. Gisteren was de opkomst in Ouderkerk 46 procent. Boven het landelijk gemiddelde, maar nog altijd onvergelijkbaar met verkiezingen voor gemeenteraad of Tweede Kamer. Dat de PvdA dan tóch goed uit de verf komt, is uitermate positief.
O ja, de volledige Ouderkerkse uitslag (én die van de K5) staat hier.

Baas

Een goede baas heeft aandacht voor de menselijke kanten van haar medewerkers. Vandaag zat ik op het stembureau in Lageweg, samen met onder anderen gemeenteambtenaar Kees Dijksman. Die had gisteren, samen met een stuk of zes collega’s, ruim acht uur door de polder geploeterd, een survivaldagje (zie ook dit artikel). Honderd kilometer fietsen en tussendoor wat ‘spelletjes’, zoals hij het gekscherend noemde. Noem door de sloten baggeren, roeien en een zeephelling nemen maar spelletjes. Daar is toch wel een zekere conditie voor nodig. Petje af dus voor deze ambtenaren. Dat vond ook burgemeester Jon Hermans, die op het stembureau Kees kwam verrassen met een bloemetje en een gigamedaille van chocola. Traditiegetrouw had ze met een doos bonbons ook aan de bemensing van het stembureau gedacht. ‘Zó’n baas!’, zei Kees toen de burgemeester weer weg was. Ik kon het daar, smullend van een bonbon, alleen maar volmondig mee eens zijn. Maar ja, ze wil weg uit Ouderkerk. Goede bazen hebben helaas ook vaak ambities naar hogere bestemmingen. Waar ze ook heen gaat, vroeg of laat, de ambtenaren in haar nieuwe gemeente mogen blij met haar zijn.

Goed nieuws

Goed nieuws voor Gouderak deze week. Gisteravond besloot de commissie Welzijn en Onderwijs in meerderheid, de gemeenteraad positief te adviseren over de bouw van een multifunctioneel gebouw. Daarmee moeten de huisvestingsproblemen van vier belangrijke plaatselijke organisaties straks tot een einde behoren: de beide basisscholen, de peuterspeelzaal en de openbare bibliotheek. En, nog veel belangrijker: het dorp kan door zo’n gebouw een geweldige impuls krijgen. Niet alleen omdat het voorzieningenniveau op een hoger niveau wordt getild, maar ook omdat er aantrekkelijke locaties vrijkomen voor woningbouw en andere (gezondheids?)voorzieningen. Een stap in de goede richting dus.
Het andere goede nieuws is, dat de provincie Zuid-Holland ruim tienduizend euro subsidie heeft toegekend aan het Infopunt Zellingwijk. Dit is een adres in de Dorpsstraat waar bewoners van Gouderak terechtkunnen met vragen over de herontwikkeling van de wijk. Eindelijk, na twintig jaar, lijkt er schot in dit project te zitten. En eindelijk is ook duidelijk waar de Gouderakkers hun vragen en opmerkingen kwijt kunnen. Terecht zegt de provincie, dat dit Infopunt het dorpsklimaat ten goede komt.
Vandaag was ik bij het congres van de VNG in Zaanstad, waar ik minister Thom de Graaf van bestuurlijke vernieuwing een pleidooi hoorde voeren over de nieuwe overheid. Dat is een overheid die luistert naar haar burgers: ‘Kijk naar oplossingen die burgers zélf aandragen’, zei hij. ‘Een open houding past bij een zich vernieuwend bestuur.’ Hij noemde het voorbeeld van een straat die ’s avonds laat nogal last had van geluid van jongeren. De bewoners spraken onderling af, dat het vanaf negen uur ’s avonds stil moet zijn. Ze vroegen de gemeente om een klok, die konden ze dan opvallend neerzetten zodat iedereen wist wanneer het tijd was om wat rustiger aan te doen. Een goed idee, vond de gemeente. Drie jaar later was er nog geen klok. ‘Weg vertrouwen in de overheid’, zei De Graaf.
Ik zou me zo kunnen voorstellen, de bestuurlijke cultuur hier een beetje kennende, dat iets dergelijks ook in Ouderkerk kan gebeuren. Volgende week gaan we met de bewoners van mijn straat rond de tafel te zitten om te kijken hoe we onze straat opnieuw willen inrichten als die over een paar maanden wordt opgehoogd. Ben benieuwd hoe de gemeente met onze voorstellen zal omgaan. Serieus toch zeker? Ouderkerk zal toch ook niet volgend jaar in een speech van een minister genoemd willen worden als een gemeente, die niet heeft begrepen hoe zij zich hoort te gedragen?

Achtertuin

Gesproken met bewoners van de Boezemsingel in Gouderak. Zij maken zich, begrijpelijk, zorgen over de mogelijke komst van een multifunctioneel gebouw in hun ‘achtertuin’. Het gesprek maakte weer eens duidelijk hoe snel misverstanden kunnen ontstaan en hoe belangrijk zorgvuldige communicatie is. Er zouden al tekeningen zijn, het gebouw zou op een paar meter afstand van de tuinen van de Boezemsingel komen. Indianenverhalen waarvan ik niet weet hoe ze in de wereld zijn gekomen. Inderdaad, er waren wat schetsen van architecten, maar die waren meer bedoeld om te kijken wat er mogelijk is en voor welke prijs. De tekeningen díe er waren, zijn echter al weer van tafel. Eerst de locatiekeuze, dan de uitwerking. Als zo’n gebouw er komt – en daar beslist de gemeenteraad over een paar weken over – dan moet natuurlijk met de omwonenden overlegd worden hoe dat eruit gaat zien, wat het betekent voor hun uitzicht en rust en hoe problemen kunnen worden opgelost. Dat is in Ouderkerk aan den IJssel bij De Spil ook gelukt, dat moet in Gouderak ook kunnen. Omdat ik de betrokkenheid van de omwonenden belangrijk vind, heb ik, als voorzitter van de commissie waarin een advies wordt geformuleerd voor de gemeenteraad, hen uitgenodigd de commissievergadering van vanavond bij te wonen. Het wordt een belangrijke avond. Het advies zal zwaar wegen bij de uiteindelijke besluitvorming door de gemeenteraad. Er staat veel op het spel: de toekomst van het onderwijs, van het peuterspeelzaalwerk, van de openbare bibliotheek – misschien zelfs van de leefbaarheid van het dorp. Vanavond, acht uur, in het Dorpshuis.